Vogelbescherming: Duiven in de tuin: haters en liefhebbers

Foto: TheOtherKey, Pixabay

Duiven, je houdt van ze of niet, duivenhaters en duivenliefhebbers en niets ertussen. Zo lijkt het soms. De liefhebbers genieten volop van het kroelen en de baltsvluchten. De haters willen vooral weten hoe ze uit de tuin te werken…

Er is veel interessants over ‘tuinduiven’ houtduif en Turkse tortel en hoe ze in/uit de tuin te krijgen.

Door Jeanet van Zoelen, medewerker Vogelbescherming

duivenRent u schreeuwend en armenzwaaiend naar buiten zodra u een duif in de tuin ziet, omdat ze alles opvreten en non-stop koeren? Of bent u verknocht aan ‘uw’ tortelende stelletje en laat u stiekem een traantje als er een nest uit de boom waait? Soms lijkt het wel of heel Nederland verdeeld is in deze twee kampen: duivenhaters en duivenliefhebbers. Al zijn er vast ook velen die er vrij neutraal in staan.

Houtduif blind herkennen

In veel gevallen is een tuinduif een houtduif. Eigenlijk een bosvogel, maar een groene tuin is goed genoeg. Het zijn forse duiven, met een brede, witte band om de nek als ze volwassen zijn. Ze scharrelen als kippen door de tuin, of hangen onhandig in de vuurdoorn om bessen te eten.

Een opvliegende houtduif herkent u trouwens ook met uw ogen dicht. Geen andere vogel kiest zo luidruchtig het luchtruim, met vleugels die wild tegen elkaar, takken en bladeren slaan. Maar, die onstuimige stunteligheid is schijn: ze gebruiken het vleugelklappen als alarmsignaal voor soortgenoten.

Bokswedstrijd

duivenTwo is company, three is a crowd, ook bij houtduiven. Komt er een tweede man bij een stel, dan wordt het regelmatig vechten. Net een bokswedstrijd: om de beurt geven de mannen elkaar een lel met een vleugel, zo hard dat de klappen op afstand hoorbaar zijn. Uiteindelijk ruimt een van de twee het veld.

Brommend in de conifeer

Zacht, laag koerend, bijna brommend, zit het overwinnende houtduifmannetje daarna verstopt in een conifeer, om zo het vrouwtje naar zijn nest te lokken. Nu overal te horen. Daarna wordt er samen verder gekoerd en gekroeld. Bij het begrip nest moet u in dit geval overigens niet al te hoge verwachtingen hebben. Houtduiven zijn meesters in het maken van instabiele, rommelige nesten die bij het minste of geringste uit de boom kukelen.

De eerste Turkse tortel

In andere gevallen is een tuinduif meestal een Turkse tortel. Een kleine, beige duifje, met een dunne, zwarte ring om de nek. Voor de meesten onder ons een vertrouwd beeld, maar ze leven nog niet zo lang in Nederland. In 1950 streek het eerste paartje neer in Harderwijk en zorgde daar voor een oploopje.

Succes gegarandeerd

Vanuit, jawel, Turkije, konden de tortels zich snel over Europa verspreiden omdat ze leven in dorpen en steden, precies tussen het domein van de stadsduiven (stenen stad) en de houtduiven (groene wijken en grote tuinen). Ze nemen genoegen met weinig. Daarbij kunnen ze wel vijf keer per jaar broeden en leggen ze grote afstanden af. Succes gegarandeerd.

Duivenweetjes

  • duivenDuiven broeden het hele jaar door, omdat ze hun jongen voeden met kropmelk. Een soort prutje uit de keel met huidcellen en eiwit. Ze zijn dus niet afhankelijk van insecten die er alleen zijn als het warm genoeg is. Na een weekje wordt ook ander zacht voedsel gevoerd. Broeden in februari is weliswaar minder succesvol dan broeden in mei, maar niet uitzonderlijk.
  • Omdat duiven het hele jaar broeden, baltsen ze ook het hele jaar. Hun baltsvluchten zijn makkelijk te herkennen als u het eenmaal weet. Tussen soorten zijn er verschillen, maar globaal vliegen ze hoog op, klapperen luid met hun vleugels en zeilen snel en sierlijk weer omlaag.
  • Duiven zijn de enige vogels die kunnen drinken zonder hun kop op te tillen. Ze hoeven het water niet op te scheppen en in hun keel te laten lopen, maar houden hun snavel in het water en zuigen het omhoog.
  • Duiven zijn romantische zielen die hun hele leven samen blijven. De hofmakerij gaat gepaard met veel buig- en knikbewegingen. De houtduif heeft een roep met vijf lettergrepen: ‘roe kóe koe roe koe’ en lijkt midden in de zin te stoppen, de Turkse tortel roept er maar drie: ‘roe koe koeoe’.

Duiven uit de tuin

duivenPrefereert u mezen, vinken, groenlingen, mussen eigenlijk alles, als het maar geen groepen duiven zijn, omdat ze herrie maken en de hele maandvoorraad voer in één dag wegwerken? Gebruik dan voersilo’s met opvangschaal en vermijd zaden op de grond, of strooi ze onder een beschermkooi.

Toch is er ook dan al snel een duivenpaartje dat blijft hangen en genoegen neemt met de geknoeide zaadjes, maar dat gunt u ze. Dat combineert tenslotte prima met de kleine tuinvogels.

Duiven in de tuin

Wilt u juist graag zo’n mooi stelletje hout- of tortelduiven in de tuin, strooi dan dagelijks in de ochtend een zadenmix of wat graan op de grond. Zorg wel dat het voer op is voor de nacht, anders brengt u vele muizenfamilies groot. Zorg daarbij voor een groene tuin, want Turkse tortels houden ook wel van de rupsen en andere insecten die daar leven.

Houtduiven eten verder groen blad, zaden, (bloem)knoppen en bessen. Met hun relatief grote lijf, hangen ze dan flappend aan de dunste twijgjes en toveren een lach op uw gezicht.

Andere duiven in Nederland

  • Stadsduiven; nestelen vaak op balkons.
  • Holenduiven; maken hun nest nogal eens op erven, bijvoorbeeld in een uilennestkast.
  • Zomertortels; een sterk bedreigde duif, die het mooiste geluid maakt en heel soms in grote tuinen broedt.

♦♦♦

Renkum.nieuws.nl richt zich op berichtgeving op lokaal niveau. Onze bezoekersaantallen blijven stijgen, wat onder andere goed is voor de zichtbaarheid van onze adverteerders. Wil jij je naamsbekendheid vergroten?

Wij denken graag met je mee om de reclame-euro zo optimaal mogelijk te besteden. Door lokaal te adverteren op Renkum Nieuws tegen een concurrerende prijs! Neem contact op met Dolf Verschuren via de telefoon: 06 – 4025 3846 of via de mail: [email protected].

De redactie is te bereiken via [email protected].

Cookieinstellingen